.svg?v=133333626955077491221771076156){kind=small}
De menopauze is het moment waarop je je laatste menstruatie hebt gehad. Omdat je pas zeker weet dat een menstruatie de laatste was wanneer je daarna twaalf maanden niet meer hebt gemenstrueerd, wordt de menopauze altijd achteraf vastgesteld.
De menopauze en de overgang betekenen dus niet hetzelfde. De overgang is de langere levensfase rondom de menopauze waarin je menstruatiecyclus en hormoonspiegels veranderen. De menopauze is één specifiek moment binnen die periode.
Wat is de betekenis van menopauze?
De betekenis van menopauze is letterlijk het moment van de laatste menstruatie. De menopauze is een natuurlijk onderdeel van het ouder worden en markeert het einde van de vruchtbare levensfase.
In de jaren voorafgaand aan de menopauze verandert de werking van de eierstokken. Eisprongen worden minder regelmatig en de productie van onder andere oestrogeen en progesteron verandert. Uiteindelijk blijven de menstruaties definitief weg.
De menopauze zelf duurt dus niet meerdere jaren. Het gaat om één moment: je laatste menstruatie.
Pas wanneer je daarna twaalf maanden achter elkaar niet meer hebt gemenstrueerd, kan achteraf worden vastgesteld wanneer de menopauze heeft plaatsgevonden.
Wat is het verschil tussen de menopauze en de overgang?
De termen menopauze en overgang worden vaak door elkaar gebruikt, maar hebben medisch gezien een andere betekenis.
- Overgang: de bredere levensfase rondom de menopauze waarin onder andere je menstruatiecyclus en hormoonspiegels veranderen.
- Menopauze: je laatste menstruatie, achteraf vastgesteld na twaalf maanden zonder menstruatie.
- Postmenopauze: de levensfase na de menopauze.
Ook de perimenopauze is een belangrijke term. Dit is de periode rond de menopauze waarin veranderingen in de menstruatiecyclus en andere overgangsverschijnselen kunnen optreden.
Wil je precies weten hoe deze verschillende periodes zich tot elkaar verhouden? Lees dan meer over de vier fases van de overgang.
Wanneer vindt de menopauze plaats?
De menopauze vindt niet bij iedereen op dezelfde leeftijd plaats. Gemiddeld gebeurt dit rond het 51e levensjaar, maar individuele verschillen zijn normaal.
De overgang kan al vóór de menopauze merkbaar worden. Veranderingen in het menstruatiepatroon zijn vaak een van de eerste signalen dat je de perimenopauze bent ingegaan.
Wil je specifiek weten op welke leeftijd dit meestal gebeurt en hoe je het moment herkent? Lees dan verder over wanneer de menopauze plaatsvindt.
Wat zijn de eerste symptomen van de overgang?
De eerste symptomen van de overgang verschillen per persoon. Een veranderend menstruatiepatroon is vaak een van de eerste veranderingen die opvalt. Je menstruatie kan bijvoorbeeld korter of langer duren, heviger of juist lichter worden of minder voorspelbaar komen.
Andere veranderingen die rond het begin van de overgang kunnen voorkomen zijn:
- opvliegers of nachtelijk transpireren;
- anders of minder goed slapen;
- veranderingen in stemming of concentratie;
- vaginale droogheid;
- veranderingen in libido.
Niet iedere verandering die rond deze leeftijd ontstaat, wordt automatisch door de overgang veroorzaakt. Ook slaap, stress, medicatie, andere gezondheidsproblemen en persoonlijke omstandigheden kunnen invloed hebben op hoe je je voelt.
Wil je uitgebreider weten welke veranderingen kunnen voorkomen? Bekijk dan het overzicht van symptomen rond de menopauze. Voor een breder overzicht van klachten en mogelijke ondersteuning kun je ook verder lezen over overgangsklachten en overgangsverschijnselen.
Wat gebeurt er met je hormonen rond de menopauze?
Tijdens de overgang verandert de werking van de eierstokken en verandert de productie van onder andere oestrogeen en progesteron. Vooral tijdens de perimenopauze kunnen hormoonspiegels sterk schommelen.
Na de menopauze blijft de hoeveelheid oestrogeen doorgaans lager dan tijdens de vruchtbare levensfase.
Deze hormonale veranderingen kunnen een rol spelen bij verschillende veranderingen die rond de menopauze optreden. Ze verklaren echter niet automatisch iedere lichamelijke of psychische klacht.
Meer weten over oestrogeen, progesteron, FSH en LH? Lees dan het uitgebreide artikel over hormonen tijdens de overgang.
Hoe lang duurt de menopauze?
De menopauze zelf heeft geen duur: het is het moment van de laatste menstruatie.
De overgang duurt wel meerdere jaren. Hoe lang de perimenopauze duurt en hoe lang overgangsverschijnselen aanwezig blijven, verschilt sterk per persoon.
Na de menopauze begint de postmenopauze. Deze levensfase duurt de rest van je leven.
Wat verandert er na de menopauze?
Na de menopauze nemen de sterke hormonale schommelingen die kenmerkend kunnen zijn voor de perimenopauze doorgaans af. De hoeveelheid oestrogeen blijft wel lager dan vóór de menopauze.
Sommige overgangsverschijnselen kunnen na verloop van tijd afnemen, terwijl andere langer aanwezig kunnen blijven.
Ook je gezondheid op langere termijn verdient aandacht. Na de menopauze zijn onder andere botgezondheid, spiermassa en hart- en vaatgezondheid belangrijke onderdelen van algemene preventieve gezondheidszorg.
Regelmatig bewegen, niet roken, gevarieerd eten, voldoende slapen en bewust omgaan met alcohol dragen bij aan je algemene gezondheid. Meer praktische informatie vind je in onze leefstijltips tijdens de (peri)menopauze.
Wanneer contact opnemen met de huisarts?
De overgang is een natuurlijke levensfase, maar niet iedere verandering die rond deze leeftijd ontstaat hoort automatisch bij de overgang.
Neem bijvoorbeeld contact op met je huisarts wanneer je:
- veel meer of langduriger vaginaal bloedverlies hebt dan je gewend bent;
- opnieuw vaginaal bloedverlies krijgt nadat je twaalf maanden niet hebt gemenstrueerd;
- bloedverlies tijdens of na seks hebt;
- klachten ervaart die veel invloed hebben op je dagelijks functioneren;
- niet goed kunt plaatsen waar lichamelijke veranderingen vandaan komen;
- vragen hebt over behandeling, waaronder menopauzale hormoontherapie;
- je zorgen maakt over je gezondheid.
Je huisarts kan beoordelen of veranderingen bij de overgang kunnen passen of dat verder onderzoek nodig is.
Veelgestelde vragen over de menopauze
Wat betekent menopauze?
De menopauze betekent dat je je laatste menstruatie hebt gehad. Je kunt pas achteraf vaststellen wanneer deze plaatsvond: nadat je twaalf maanden niet meer hebt gemenstrueerd.
Is de menopauze hetzelfde als de overgang?
Nee. De menopauze is één moment binnen de overgang: je laatste menstruatie. De overgang is de langere levensfase rondom dit moment.
Wat zijn de eerste symptomen van de overgang?
Een verandering in je menstruatiepatroon is vaak een van de eerste tekenen. Daarnaast kunnen onder andere opvliegers, nachtelijk transpireren, slaapproblemen en veranderingen in stemming optreden. Welke veranderingen je als eerste merkt, verschilt per persoon.
Wat betekent perimenopauze?
De perimenopauze is de periode rond de menopauze waarin de werking van de eierstokken verandert. Je menstruatie kan onregelmatiger worden en er kunnen overgangsverschijnselen ontstaan.
Wat betekent postmenopauze?
De postmenopauze is de levensfase na de menopauze. Deze begint nadat twaalf maanden zijn verstreken sinds je laatste menstruatie.
Wanneer vindt de menopauze gemiddeld plaats?
De gemiddelde leeftijd ligt rond de 51 jaar, maar de menopauze kan eerder of later plaatsvinden.
Kun je nog zwanger worden tijdens de overgang?
Tijdens de perimenopauze kunnen nog eisprongen plaatsvinden en is zwangerschap daarom nog mogelijk. Heb je geen kinderwens, bespreek dan met je huisarts hoe lang anticonceptie in jouw situatie nodig is.
Samenvatting: wat betekent menopauze?
De menopauze betekent je laatste menstruatie en is één specifiek moment binnen de overgang. Omdat je dit pas achteraf kunt vaststellen, weet je pas na twaalf maanden zonder menstruatie wanneer de menopauze heeft plaatsgevonden.
De overgang is de langere levensfase rondom dit moment. Tijdens deze periode veranderen onder andere de menstruatiecyclus en de productie van oestrogeen en progesteron. Welke veranderingen je merkt en hoe lang deze aanwezig blijven, verschilt per persoon.
Medische disclaimer
De medische informatie in dit artikel is uitsluitend bedoeld als algemene informatie en is geen vervanging voor persoonlijk medisch advies, een diagnose of behandeling. Gebruik de informatie niet om zelf een medische aandoening vast te stellen of een behandeling te starten, te wijzigen of te stoppen. Neem bij klachten, vragen over medicatie of supplementen, of zorgen over je gezondheid contact op met je huisarts of een andere gekwalificeerde zorgverlener.
Bronnen
- Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG). NHG-Standaard De overgang .
- National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Menopause: identification and management (NG23) .
