Doorgaan naar artikel
Voor 23:00 besteld, morgen in huis

Gratis verzending boven de €75

Tot 15% korting met abonnement

De pil: wat doet het met je hormonen en lichaam?

De pil: wat doet het met je hormonen en lichaam?

Voel je je de ene dag energiek en de andere dag moe, prikkelbaar of somber? Of heb je iedere maand last van pijnlijke menstruaties, stemmingswisselingen of andere hormonale klachten? Misschien heb je daarom ooit het advies gekregen om de pil te gaan slikken.

De anticonceptiepil kan menstruatieklachten verminderen en voorkomt een zwangerschap. Maar wat doet de pil eigenlijk met je hormonen en lichaam? En kun je door de pil ook last krijgen van vermoeidheid, stemmingswisselingen of gewichtstoename?

De effecten verschillen per vrouw. Sommige vrouwen voelen zich juist beter met de pil, terwijl anderen bijwerkingen ervaren. Het is daarom belangrijk om te begrijpen hoe de pil werkt en wanneer een andere vorm van anticonceptie beter bij je past.

Wat doet de pil met je hormonen?

De anticonceptiepil bevat synthetische hormonen die invloed hebben op je menstruatiecyclus. De gewone pil, ook wel combinatiepil genoemd, bevat een oestrogeen en een progestageen. De minipil bevat alleen een progestageen.

Bij een natuurlijke menstruatiecyclus veranderen de hoeveelheden oestrogeen en progesteron gedurende de maand. Deze hormonen spelen onder andere een rol bij de rijping van een eicel en de opbouw van het baarmoederslijmvlies.

De combinatiepil onderdrukt de eisprong. Daarnaast wordt het slijm in de baarmoedermond dikker, waardoor zaadcellen moeilijker naar binnen kunnen. Zo helpt de pil om een zwangerschap te voorkomen.[1]

Doordat de combinatiepil de natuurlijke cyclus onderdrukt, kunnen ook de maandelijkse hormoonschommelingen veranderen. Dat kan gunstig zijn wanneer je veel last hebt van menstruatieklachten of het premenstrueel syndroom (PMS).

Dit betekent niet dat de pil je hormonen beschadigt of dat je eigen hormoonproductie voorgoed stopt. Na het stoppen komt de natuurlijke cyclus meestal weer op gang.

Wat doet de pil met je lichaam?

De pil heeft niet alleen invloed op je eisprong. Je kunt ook veranderingen merken in je menstruatie, huid, borsten of stemming.

Bij sommige vrouwen worden menstruaties minder pijnlijk en neemt het bloedverlies af. Anderen krijgen juist last van hoofdpijn, gevoelige borsten of stemmingsveranderingen.

Ook verandert de manier waarop je menstrueert.

Je menstruatie tijdens de pil is anders

Gebruik je de combinatiepil met een stopweek? Dan krijg je meestal een bloeding doordat de hoeveelheid hormonen tijdelijk daalt. Dit noemen we een onttrekkingsbloeding.

Het is dus niet dezelfde menstruatie als tijdens een natuurlijke cyclus met een eisprong.

Je kunt bij veel combinatiepillen de stopweek overslaan om het bloedverlies uit te stellen. Een maandelijkse onttrekkingsbloeding is niet noodzakelijk voor je gezondheid.[1]

Wil je meer weten over de natuurlijke menstruatiecyclus en mogelijke klachten? Lees dan ook ons artikel over menstruatieklachten, oorzaken en oplossingen.

Welke bijwerkingen kan de pil veroorzaken?

Niet iedere vrouw krijgt bijwerkingen van de pil. Sommige vrouwen ervaren nauwelijks veranderingen, terwijl anderen duidelijk merken dat hun lichaam moet wennen.

Mogelijke bijwerkingen zijn:

  • Hoofdpijn, misselijkheid of gevoelige borsten.
  • Somberheid, stemmingswisselingen of veranderingen in seksueel verlangen.
  • Doorbraakbloedingen of veranderingen in het bloedingspatroon.

Vooral in de eerste maanden kunnen bijwerkingen optreden. Vaak verminderen ze vanzelf. Blijf je na ongeveer drie maanden klachten houden, dan is het verstandig om met je huisarts te bespreken of een andere pil of anticonceptiemethode beter past.[1,4]

Naast deze mogelijke bijwerkingen heeft de combinatiepil ook gezondheidsrisico's. Zo is de kans op trombose iets groter. Dit risico is afhankelijk van persoonlijke factoren, waaronder leeftijd, roken en bepaalde medische aandoeningen.[1]

Vermoeidheid door de pil: kun je moe worden van de pil?

Voel je je sinds het slikken van de pil vaker moe of minder energiek? Dan is het begrijpelijk dat je je afvraagt of de pil daarmee te maken heeft.

Vermoeidheid is geen specifiek bewezen gevolg van de combinatiepil, maar sommige vrouwen ervaren wel veranderingen in hun energieniveau. Dat betekent niet automatisch dat de pil de oorzaak is.

Moeheid kan namelijk ook samenhangen met slaapgebrek, stress, ijzertekort, schildklierproblemen of andere gezondheidsfactoren.

Merk je dat je vermoeidheid begon nadat je met de pil bent gestart? Houd dan bij wanneer je klachten optreden en bespreek dit met je huisarts.

Ook je dagelijkse gewoontes kunnen invloed hebben op hoeveel energie je ervaart. Denk aan voldoende slaap, regelmatig bewegen en gevarieerd eten. Meer hierover lees je in ons artikel over de hele dag door energie.

Kom je aan door de pil?

Een veelgestelde vraag is of je door de pil aankomt. Misschien merk je dat je gewicht verandert sinds je anticonceptie gebruikt, of ben je bang om aan te komen als je ermee begint.

Er is geen overtuigend bewijs dat de combinatiepil gemiddeld tot gewichtstoename leidt. Dat betekent niet dat jouw gewicht nooit kan veranderen tijdens het gebruik.[4]

Je gewicht wordt beïnvloed door veel verschillende factoren, zoals voeding, beweging, slaap, leeftijd en veranderingen in je lichaam.

Sommige vrouwen ervaren tijdelijk een opgeblazen gevoel of veranderingen in hun vochtbalans. Dat is niet hetzelfde als een toename van lichaamsvet.

Van welke anticonceptie kom je niet aan?

Er bestaat geen anticonceptiemethode die garandeert dat je gewicht niet verandert.

Wil je liever geen hormonale anticonceptie gebruiken? Dan kun je bijvoorbeeld kiezen voor condooms of een koperspiraal. Deze bevatten geen hormonen en veroorzaken dus geen hormonale bijwerkingen door de anticonceptie zelf.

Ook deze methoden hebben voor- en nadelen. Een koperspiraal kan bijvoorbeeld zorgen voor meer menstruatiebloedverlies of menstruatiepijn.

Welke anticonceptie het beste bij je past, hangt af van je gezondheid, persoonlijke voorkeuren en eventuele klachten.

Lees ook meer over de verschillende vormen van anticonceptie.

Kan de pil helpen bij hormonale klachten?

Veel vrouwen krijgen de pil voorgeschreven omdat ze last hebben van heftige menstruaties, menstruatiepijn of stemmingswisselingen rondom hun cyclus.

De pil kan in bepaalde situaties inderdaad helpen. Vooral bij klachten die samenhangen met de maandelijkse hormoonschommelingen.

Zo kan de combinatiepil de klachten van PMS verminderen. Dat werkt niet bij iedereen en de pil kan zelf ook bijwerkingen veroorzaken.[3]

Heb je iedere maand veel last van prikkelbaarheid, somberheid, gevoelige borsten of andere klachten vlak voor je menstruatie? Lees dan ook meer over PMS-klachten en mogelijke behandelingen.

Waarom is de pil niet altijd de oplossing?

De pil kan klachten verminderen zonder dat daarmee altijd duidelijk wordt waardoor ze zijn ontstaan.

Hevige menstruatiepijn kan bijvoorbeeld soms samenhangen met endometriose. Ook langdurige vermoeidheid of onregelmatige menstruaties kunnen verschillende oorzaken hebben.

De term 'hormonale disbalans' wordt vaak gebruikt, maar is op zichzelf geen medische diagnose. Je hormonen veranderen van nature gedurende je cyclus en verschillende levensfasen.

Blijven klachten terugkomen of beïnvloeden ze je dagelijks leven? Dan is het verstandig om samen met je huisarts naar mogelijke oorzaken en behandelingen te kijken.

Veroorzaakt de pil tekorten aan vitamines en mineralen?

Je leest regelmatig dat de anticonceptiepil tekorten zou veroorzaken aan magnesium, zink, vitamine B12 of foliumzuur.

Er is onderzoek gedaan naar de invloed van hormonale anticonceptie op bepaalde voedingsstoffen en bloedwaarden. Sommige waarden kunnen veranderen, maar dat betekent niet automatisch dat er een daadwerkelijk voedingstekort ontstaat.

Bij vitamine B12 is bijvoorbeeld bekend dat de combinatiepil de gemeten totale B12-waarde kan verlagen zonder dat er sprake is van een echt tekort.[5]

Er is daarom geen reden om aan te nemen dat iedere vrouw die de pil gebruikt standaard een multivitamine of magnesiumsupplement nodig heeft.

Een gevarieerd voedingspatroon blijft belangrijk. Denk aan voldoende groente, fruit, volkorenproducten, peulvruchten, noten en andere voedingsmiddelen die passen bij jouw eetpatroon.

Heb je aanhoudende vermoeidheid of andere klachten die op een tekort kunnen wijzen? Bespreek dan met je huisarts of onderzoek nodig is.

Wil je meer weten over magnesium en wanneer een tekort kan ontstaan? Lees dan ons artikel over een magnesiumtekort en het herkennen van mogelijke signalen.

Wat doet de pil met je lever en schildklier?

De lever speelt een rol bij de verwerking van de hormonen uit de pil. Dat is een normaal proces en betekent niet dat je lever door het slikken van de pil standaard overbelast raakt of moet worden 'ontgift'.

Ook de bewering dat de anticonceptiepil je schildklier blokkeert, klopt niet. Bij bepaalde schildklieraandoeningen of wanneer je schildkliermedicatie gebruikt, kan hormonale anticonceptie wel relevant zijn voor je behandeling.

Gebruik je medicijnen of heb je een bestaande aandoening? Overleg dan met je arts of apotheker welke anticonceptie geschikt is.

Stoppen met de pil: wat gebeurt er met je hormonen?

Misschien slik je de pil al jarenlang en vraag je je af hoe je lichaam reageert als je stopt.

Na het stoppen verdwijnt de hormonale onderdrukking van je cyclus. Je eisprong kan weer op gang komen en je natuurlijke menstruatiepatroon keert meestal terug.

Dat kan betekenen dat je opnieuw veranderingen merkt in je menstruatie, huid of stemming. Klachten die je vóór het gebruik van de pil had, kunnen ook terugkomen.

Je hoeft je lichaam na het stoppen niet te ontgiften. Er is geen wetenschappelijk bewijs dat speciale detoxkuren of supplementen nodig zijn om je natuurlijke cyclus te herstellen.

Wil je niet zwanger worden? Zorg dan direct voor een andere betrouwbare anticonceptiemethode. Je kunt namelijk al snel weer vruchtbaar zijn.[1]

Wil je je voorbereiden op de periode na het stoppen? Lees dan ook ons artikel over stoppen met de pil en gezond ontpillen. Houd er rekening mee dat een speciale ontpilkuur niet nodig is.

Zwanger worden na het stoppen met de pil

Wil je stoppen met de pil vanwege een kinderwens? Dan is het belangrijk om op tijd met foliumzuur te beginnen.

Het advies is om dagelijks 400 microgram foliumzuur te slikken, vanaf minimaal vier weken voor de mogelijke bevruchting tot en met de eerste tien weken van de zwangerschap.[6]

Het is dus niet nodig om standaard een jaar vóór het stoppen met de pil foliumzuur te gebruiken. Extra vitamine B12 is ook niet automatisch nodig vanwege eerder pilgebruik.

Wat kun je zelf doen als je niet lekker in je vel zit?

Heb je last van vermoeidheid, prikkelbaarheid of terugkerende menstruatieklachten? Dan wil je natuurlijk weten wat je kunt doen om je beter te voelen.

Begin met het bekijken van je dagelijkse gewoontes. Voldoende slaap, regelmatig bewegen, gevarieerd eten en ruimte voor ontspanning zijn belangrijk voor je algemene gezondheid.

Ook kan het helpen om je klachten een tijdje bij te houden. Wanneer begonnen ze? Hebben ze een relatie met je menstruatie of het starten van een anticonceptiemethode? En wat merk je in je dagelijkse leven?

Dat geeft meer inzicht en kan helpen bij een gesprek met je huisarts.

Supplementen kunnen in specifieke situaties zinvol zijn, bijvoorbeeld bij een vastgesteld tekort. Ze zijn geen bewezen algemene oplossing voor klachten die mogelijk samenhangen met de pil.

Wil je je verdiepen in aanvullende voedingsproducten? Dan kun je de samenstelling van onze Healthy Start Selection bekijken. Het gebruik ervan is niet standaard nodig vanwege de pil en vervangt geen medische behandeling.

Wanneer contact opnemen met de huisarts?

Heb je sinds het starten met de pil klachten die niet verdwijnen, merk je ernstige stemmingsveranderingen of twijfel je of je anticonceptie nog bij je past? Bespreek dit dan met je huisarts.

Ook bij hevige menstruatiepijn, langdurig bloedverlies of vermoeidheid die je dagelijks functioneren beïnvloedt, is het verstandig om onderzoek te laten doen.

De combinatiepil geeft daarnaast een kleine verhoging van het risico op trombose. Bel direct je huisarts of huisartsenpost bij een plotseling dik, warm en pijnlijk been, plotselinge benauwdheid of pijn op de borst. Bij ernstige acute klachten bel je 112.[1,7]

Veelgestelde vragen over de pil

Hoe moet je de pil innemen?

De meeste combinatiepillen slik je dagelijks volgens een vast schema, vaak met een stopweek. Bij sommige pillen is het schema anders. De minipil slik je doorgaans zonder stopweek. Volg altijd de bijsluiter van jouw anticonceptiemiddel.

Kan de pil na verloop van tijd minder goed werken?

De pil verliest niet vanzelf zijn anticonceptieve werking doordat je hem jarenlang gebruikt. Vergeten pillen, overgeven, ernstige diarree of bepaalde medicijnen kunnen de betrouwbaarheid wel verminderen. Wat je dan moet doen, hangt af van het soort pil en het moment waarop dit gebeurt.[1]

Kun je depressieve gevoelens krijgen door de pil?

Sommige vrouwen ervaren somberheid of veranderingen in hun stemming tijdens het gebruik van hormonale anticonceptie. Het is niet altijd duidelijk of de pil de oorzaak is. Heb je aanhoudende of ernstige psychische klachten, neem dan contact op met je huisarts.

Is het ongezond om jarenlang de pil te slikken?

Langdurig gebruik van de pil is niet automatisch ongezond. Of de pil geschikt blijft, hangt onder andere af van je leeftijd, medische voorgeschiedenis, rookgedrag en eventuele andere risicofactoren. Bespreek regelmatig met je huisarts of jouw anticonceptie nog bij je past.

Luister naar je lichaam

De pil kan voor de ene vrouw een fijne oplossing zijn, terwijl een ander zich prettiger voelt met een andere anticonceptiemethode.

Er is geen keuze die voor iedereen het beste werkt.

Wat vooral belangrijk is, is dat je begrijpt wat de pil doet, je klachten serieus neemt en een keuze maakt die bij jouw lichaam en situatie past.

Wil je daarnaast bewuster omgaan met je voeding, beweging en dagelijkse gewoontes? Dan kan leefstijlbegeleiding, zoals de Viv Hormoon Herstel Methode, helpen om daarmee praktisch aan de slag te gaan. Dat is geen vervanging voor onderzoek of behandeling van medische klachten.

Je hoeft niet te blijven rondlopen met klachten die je dagelijks leven beïnvloeden. Er zijn verschillende mogelijkheden om samen met een zorgverlener te onderzoeken wat bij jou past.

Medische disclaimer

De medische informatie in dit artikel is uitsluitend bedoeld als algemene informatie en is geen vervanging voor persoonlijk medisch advies, een diagnose of behandeling. Gebruik de informatie niet om zelf een medische aandoening vast te stellen of een behandeling te starten, te wijzigen of te stoppen. Neem bij klachten, vragen over medicatie of supplementen, of zorgen over je gezondheid contact op met je huisarts of een andere gekwalificeerde zorgverlener.

Bronnen

[1] Thuisarts. Ik kies voor de gewone pil (combinatiepil).
https://www.thuisarts.nl/pil/ik-kies-voor-gewone-pil-combinatiepil

[2] Thuisarts. Ik wil de pil gaan slikken. Kies ik de gewone pil of de minipil?
https://www.thuisarts.nl/pil/ik-wil-pil-gaan-slikken-kies-ik-gewone-pil-of-minipil

[3] Thuisarts. Ik heb PMS en ga daarvoor de pil slikken.
https://www.thuisarts.nl/premenstrueel-syndroom/ik-heb-pms-en-ga-daarvoor-pil-slikken

[4] NHS. Side effects and risks of the combined pill.
https://www.nhs.uk/contraception/methods-of-contraception/combined-pill/side-effects/

[5] NICE. Vitamin B12 deficiency in over 16s: diagnosis and management. NG239.
https://www.nice.org.uk/guidance/ng239/chapter/recommendations

[6] Voedingscentrum. Foliumzuur (vitamine B11).
https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/foliumzuur.aspx

[7] Thuisarts. Heb ik een longembolie?
https://www.thuisarts.nl/longembolie/heb-ik-longembolie

Vivian Reijs

Gecontroleerd door:

Vivian ReijsHormoonexpert, orthomoleculair therapeut, auteur en oprichter van Viv Support

Vivian Reijs is hormoonexpert, orthomoleculair therapeut, auteur en oprichter van Viv Support. Al meer dan 14 jaar verdiept zij zich in de werking van het vrouwenlichaam, met een speciale focus op hormonen, voeding en leefstijl. Haar missie is om vrouwen te helpen hun lichaam beter te begrijpen en hen te voorzien van praktische, wetenschappelijk onderbouwde inzichten waarmee zij zich in elke levensfase energieker en beter in balans kunnen voelen.

Bekijk profiel →
Vorige post Volgende bericht